Wiadomo już, za co konkretnie rolnik może stracić dopłaty po kontrolach [TABELA]

Źródło: Canva

Temat planowanych kontroli gospodarstw rolnych przez Państwową Inspekcję Pracy od początku tego roku wzbudzał ogrom emocji wśród rolników.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Kontrole rolników przez PIP. Kogo obejmują?

Przypomnijmy: w tym roku zaczęły obowiązywać przepisy, zgodnie z którymi przestrzeganie przez rolników przepisów BHP oraz przepisów praca pracy - jest bezpośrednio związane z kwestią przyznawania dopłat. Wszystko dotyczy przestrzegania tzw. warunkowości społecznej.

Mówiąc w skrócie i wprost: przyznanie dopłat unijnych dla rolników zostało uzależnione od przestrzegania przez nich obowiązującego prawa - w zakresie prawa pracy.

Sprawa od początku wywoływała spore kontrowersje, rolnicy obawiają się bowiem, że wystarczy błahostka, która wyjdzie podczas kontroli - by wspomniane prawo do dopłat unijnych stracić.

Samo ministerstwo tonowało nastroje - podkreślając, że nowe przepisy będą dotyczyć tylko tych rolników, którzy zatrudniają w swoim gospodarstwie osoby na podstawie umowy o pracę.

Czytaj też:
W tych gospodarstwach kontrole PIP już się odbyły. Wiceminister podał liczbę

Emocje tonował wcześniej także w wywiadzie dla "Wieści Rolniczych" sam Główny Inspektor Państwowej Inspekcji Pracy.

Jest projekt rozporządzenia w sprawie punktacji i procentowych kar za brak przestrzegania warunkowości społecznej

Tymczasem warto podkreślić, że od jakiegoś czasu w ministerstwie trwały prace - nad rozporządzeniem, które ma szczegółowo opisywać - ile punktów będzie przypisywanych za stwierdzone niezgodności z wymogami warunkowości społecznej a także jaka będzie procentowa wielkość kary administracyjnej, uzależnionej od liczby zsumowanych punktów. 

Na początku czerwca projekt rozporządzenia trafił pod rządowy proces prac legislacyjnych. Zawarto tam załącznik, który konkretnie obrazuje - ile punktów i za co może zostać przypisanych za daną niezgodność, ponadto wyznaczone zostały konkretne progi określające ile dopłat dany rolnik może stracić.

Kiedy rolnik może stracić dopłaty? Kary od 3 proc. do całkowitej utraty wsparcia

Jak przypominają przedstawiciele ministerstwa, zgodnie z uchwałą nr 78 Komitetu Monitorującego Plan Strategiczny dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027, zmniejszenie co do zasady wynosi 3% całkowitej kwoty płatności. 

Są jednak także większe kary:

• W przypadku poważnych naruszeń zmniejszenie jest wyższe niż 3%.
• W przypadku powtarzającej się niezgodności zmniejszenie wynosi 10%,
• W przypadku celowej niezgodności (umyślność) – co najmniej 15%
• W przypadkach umyślnego i drastycznego nieprzestrzegania przepisów będzie możliwe całkowite wyłączenie z płatności.

- W zaprojektowanej tabeli uregulowano procentową wielkość zmniejszenia należnych płatności (kara administracyjna) w zależności od sumy punktów (minimalnie 3 pkt do maksymalnie 85 pkt), które przypisano kontrolowanemu z powodu stwierdzonych niezgodności, tj. naruszeń wymogów warunkowości społecznej (suma punktów przypisanych naruszeniom). System został zaprojektowany w sposób stopniowy, przy zachowaniu logiki proporcjonalności - im większa suma punktów, tym wyższe zmniejszenie. Kary w wysokości 50% i 100% wprowadzono w wyższych zakresach punktowych (odpowiednio 71-80 i powyżej 81 pkt), aby zarezerwować te kary dla przypadków wyjątkowo poważnych, gdzie beneficjent narusza niemal wszystkie wymogi - zaznaczają przedstwiciele ministerstwa.

Jak dodaje resort, przy sumie punktów 3-50 pkt proponuje się ustalenie zmniejszenia w wysokości 3%, ponieważ ten zakres punktowy (czyli do około 59% maksymalnej liczby punktów możliwej do uzyskania) mieści się w granicach nieznacznego lub umiarkowanego naruszania przepisów, co uzasadnia zastosowanie podstawowego, minimalnego poziomu zmniejszenia.

- Proponowany poziom zmniejszenia (3% dla zakresu do 50 pkt) jest akceptowalny, ponieważ pozwala z jednej strony wyegzekwować odpowiedzialność za niezgodności, a z drugiej - nie prowadzi do nieproporcjonalnie dotkliwych sankcji w przypadku naruszeń o mniejszym zakresie i wadze. Takie podejście jest zgodne z przepisami art. 85 ust. 2 rozporządzenia 2021/2116, ponieważ zmniejszenia w wysokości 3%, to podstawowa procentowa wysokość zmniejszenia - podkreślają przedstawiciele resortu.

Poniżej prezentujemy pełną tabelę, jaką zawarto w projekcie rozporządzenia:

Wyrażona w procentach wielkość kary administracyjnej w zależności od liczby punktów przypisanej stwierdzonej niezgodności z wymogami warunkowości społecznej:

Liczba punktów za brak przestrzegania warunkowości społecznej

Poniżej prezentujemy z kolei tabelę, dotyczącą przyznawania punktów za dane uchybienie.

Każde z nich posiada trzy zakresy: chodzi o zasięg, dotkliwość oraz trwałość. To oznacza, że za jedno uchybienie można otrzymać od 3 do nawet 6 punktów.

Liczba punktów, jaka może zostać przypisana za stwierdzone niezgodności z wymogami warunkowości społecznej w ramach oceny wagi według kryterium zasięgu, dotkliwości i trwałości: