Kiedy można jeść święconkę? Już w sobotę, czy dopiero w niedzielę?
Święconką określa się koszyczek z pokarmami zaniesiony do kościoła i poświęcony przez kapłana w Wielką Sobotę. Koszyczek wielkanocny, zgodnie z tradycją, powinien być wyłożony białą, haftowaną serwetką oraz ozdobiony bukszpanem symbolizującym nadzieję na życie wieczne.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Czytaj też: Czym różni się żurek od barszczu białego? Kluczowy jest jeden składnik
Kiedy można jeść święconkę? W Wielką Sobotę czy w Niedzielę Wielkanocną?
Wielkanoc jest świętem ruchomym, które w tym roku wypada 20 i 21 kwietnia. Święto poprzedza Wielka Sobota, w trakcie której w kościołach święcone są pokarmy. Po poświęceniu koszyczki z pokarmami zabierane są do domów przez wiernych. Ci ostatni często zastanawiają się wówczas, kiedy można jeść święconkę.
Okazuje się, że produktów z wielkanocnego koszyczka nie powinno się zjadać w dzień ich poświęcenia, a więc w Wielką Sobotę. Należy, jak zalecają duchowni, wstrzymać się z tym jeden dzień. Zgodnie z tradycją i wskazaniami Kościoła katolickiego, święconkę można zjeść dopiero w Niedzielę Wielkanocną. Produkty z koszyczka, takie jak jajka, chleb czy wędliny, powinny znaleźć się na stole w czasie uroczystego śniadania wielkanocnego. Ponadto, zgodnie z tradycją, cała zawartość wielkanocnego koszyczka powinna zostać zjedzona. Ma to zapewnić dostatek w ciągu kolejnego roku.
W wielu domach istnieje zwyczaj dzielenia się święconym jajkiem i składania sobie życzeń na wzór wigilijnego dzielenia się opłatkiem.
Święconka: Co to za tradycja?
Święcenie pokarmów przed Wielkanocą ma długą historię. Pochodzi z wczesnochrześcijańskiej tradycji składania ofiar z pierwszych płodów ziemi.
W naszym kraju zwyczaj ten pojawił się dopiero ok. XIII wieku. Początkowo to duchowni przybywali do domów wiernych, aby poświęcić potrawy na wielkanocny stół. Dopiero z czasem święconka przeniosła się do kościołów lub w pobliże kaplic czy przydrożnych krzyży. To tam mieszkańcy przynosili często całość jedzenia, które przeznaczone było do spożycia w święta. Zwyczaj przychodzenia na święconkę z niewielkimi koszyczkami, w których umieszczane są pokarmy jedynie w symbolicznej ilości, utrwalił się natomiast stosunkowo niedawno.
Święconka ma dla katolików duże znaczenie. Symbolizuje zwycięstwo życia nad śmiercią dzięki ofierze złożonej na krzyżu przez Jezusa Chrystusa.
Czytaj też: Sprawdzone triki na idealną babkę wielkanocną. Co zrobić, by nie była zbyt sucha?
Święconka: Co symbolizują produkty w wielkanocnym koszyku?
Do wielkanocnego koszyka, który zanoszony jest w Wielką Sobotę do kościoła w celu poświęcenia, wkłada się zazwyczaj kilka produktów. Każdy z nich ma określoną symbolikę.
Święconka to przede wszystkim:
- jajka – znak nowego życia i zwycięstwa Chrystusa nad śmiercią;
- chleb – symbolizujący ciało Chrystusa i zapewniający dobrobyt i pomyślność;
- sól – chroniąca od zepsucia; symbolizująca oczyszczenie i prawdę;
- baranek wielkanocny – na pamiątkę zmartwychwstałego Chrystusa;
- babka – symbol dobrobytu oraz świadectwo umiejętności gospodyni;
- wędlina i kiełbasa – symbol dostatku i dobrobytu;
- chrzan – na pamiątkę męki Chrystusa.
Czytaj też: Wielkanoc 2025: Nagła zmiana w pogodzie jeszcze przed świętami
