UE zatwierdza deregulację nowych technik genomowych (NGT)
Decyzja, poparta przez Coreper (Komitet Stałych Przedstawicieli Rządów Państw Członkowskich przy Unii Europejskiej), ma na celu wsparcie innowacji w sektorze rolno-spożywczym przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa żywności, ochrony środowiska i przejrzystości procesów hodowli roślin.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Zakres i podział roślin NGT
Pierwsza kategoria obejmuje rośliny, które mogłyby powstać w sposób naturalny lub przy zastosowaniu konwencjonalnych metod hodowlanych. Zostają one wyłączone z przepisów dotyczących organizmów zmodyfikowanych genetycznie (GMO), lecz ich nasiona wymagają oznakowania. Za to do drugiej kategorii należą
pozostałe rośliny modyfikowane technikami NGT. Pozostają one objęte dotychczasowymi regulacjami dotyczącymi GMO, w tym oceną ryzyka, autoryzacją i wymogiem oznakowania. Równocześnie w rolnictwie ekologicznym nadal obowiązuje zakaz stosowania technik NGT.
Główne zmiany wprowadzone przez Radę
Możliwość rezygnacji z upraw (opt-out)
Państwa członkowskie mogą zrezygnować z uprawy roślin z Kategorii 2 na swoim terytorium oraz wprowadzić środki zapobiegające rozprzestrzenianiu się tych upraw poza granice.
Przejrzystość dotycząca patentów
Podmioty wprowadzające na rynek rośliny z Kategorii 1 muszą ujawniać posiadane i zgłoszone patenty. Informacje te znajdą się w publicznej bazie danych, a dodatkowo specjalna grupa ekspertów oceni skutki patentowania w odniesieniu do innowacyjności, dostępności nasion i konkurencyjności hodowców.
Oznakowanie i zakres modyfikacji
Rośliny zaliczane do Kategorii 2 zachowują dotychczasowe wymogi etykietowania GMO. Jeżeli etykiety wskazują na zmodyfikowane cechy, muszą prezentować pełen zakres zmian. Jednocześnie postanowiono, że tolerancja na herbicydy nie może należeć do cech inżynieryjnych w roślinach z Kategorii 1.
Opinie w spawie NGT
Zwolennicy, czyli takie organizacje jak Plants for the Future i Copa-Cogeca poparły nowe regulacje. Wskazywano na potencjał NGT w zakresie zwiększania plonów, podnoszenia odporności na szkodliwe czynniki środowiskowe oraz rozwój innowacyjnych rozwiązań w sektorze rolno-spożywczym. Za to przeciwnicy,
m.in. stowarzyszenia ENGA i IFOAM Organics Europe wyraziły obawy związane z niewystarczającą identyfikowalnością nowych technik oraz możliwymi konsekwencjami w obszarze ochrony patentowej. Zgłoszono wątpliwości co do wpływu deregulacji NGT na sektor organiczny i wolny od GMO.
Przyjęcie stanowiska Rady otwiera drogę do negocjacji z Parlamentem Europejskim, które ostatecznie ukształtują finalną wersję rozporządzenia. Branża rolno-spożywcza oczekuje, że proces legislacyjny zapewni równowagę pomiędzy wprowadzaniem innowacji a koniecznością zachowania bezpieczeństwa żywności i ochrony środowiska.
