Kary za nadmierne zużycie wody. Nawet 100 tys. złotych
Własna studnia nie oznacza już całkowitej swobody i braku opłat, bowiem obecne prawo nakłada na właścicieli konkretne obowiązki i ograniczenia. Ustawodawca precyzyjnie określa dopuszczalne limity poboru wód podziemnych. Ich ignorowanie oraz czerpanie wody ponad wyznaczony limit może skutkować nałożeniem przez organy nadzorcze dotkliwych sankcji finansowych.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Ile wody ze studni na własny użytek w 2026?
W świetle Prawa wodnego właściciel działki może bez dodatkowych pozwoleń korzystać z wód podziemnych na własny użytek. Na zwykłe użytkowanie obowiązuje jednak limit - średnio 5 m³, czyli 5000 litrów na dobę. Co ważne, ograniczenie to dotyczy średniej z całego roku. Oznacza to, że w niektóre dni można zużyć więcej wody, o ile w skali roku bilans nie przekroczy dobowej normy.
Woda ze studni do podlewania ogródka i karmienia zwierząt
Przepisy Prawa wodnego mówiące o korzystaniu z wody głębinowej dokładnie określają jej zastosowanie. Do czego zatem można jej użyć?
Z wody w sposób zwykły można korzystać na własne, domowe potrzeby, na przykład do mycia, gotowania, podlewania przydomowego ogródka czy pojenia zwierząt. Ważne jest jednak ograniczenie, bowiem takiej wody nie wolno wykorzystywać do prowadzenia firmy, ani do rolnictwa na dużą skalę.
Kiedy potrzebne jest pozwolenie na wykorzystanie wody ze studni?
Uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego jest niezbędne w przypadku, gdy dobowy pobór wody przekracza 5 m3 , a także, gdy jest ona wykorzystywana na potrzeby produkcji, rolnictwa lub obsługi dużych gospodarstw i hodowli. Eksploatacja ujęcia z pominięciem tej procedury stanowi naruszenie obowiązujących przepisów prawa.
Jakie kary za przekroczenie limitu wykorzystania wody ze studni?
Kary administracyjne: Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska może nałożyć opłatę podwyższoną w wysokości 500% opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych (art. 472aa ust. 3 Prawa wodnego), z minimalną kwotą 5000 zł i maksymalną do 1 000 000 zł. W przypadku przekroczenia warunków pozwolenia - 10-krotność stawki zmiennej (art. 282 pkt 1). Opłaty mogą być naliczane wstecznie, z odsetkami, co w praktyce prowadzi do kar rzędu kilkudziesięciu tysięcy złotych, a w skrajnych przypadkach nawet ponad 100 tys. zł, w zależności od skali naruszenia i czasu trwania.
Kary karne: Zgodnie z art. 476 ust. 1, kto korzysta z wód bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego lub z przekroczeniem jego warunków, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny (od 1000 do 7500 zł).
Inne sankcje: Możliwe wstrzymanie korzystania ze studni, nakaz jej likwidacji lub wyposażenia w przyrządy pomiarowe (art. 36 ust. 6, art. 343, art. 415-419). W przypadku podejrzenia przekroczenia limitu, Wody Polskie mogą przeprowadzić kontrolę i zainstalować liczniki na koszt państwa, ale z obowiązkiem raportowania poboru.
KRIR wystąpił z wnioskiem do Ministra Infrastruktury o zmiany w prawie wodnym
Zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych, reagując na postulat Warmińsko-Mazurskiej Izby Rolniczej, wystąpił 29 stycznia 2026 r. do Ministra Infrastruktury z wnioskiem o nowelizację ustawy Prawo wodne. Oto wnioski:
W opinii KRIR wiele studni głębinowych funkcjonujących obecnie w gospodarstwach rolnych zostało wykonanych wiele lat temu, często zgodnie z przepisami obowiązującymi w momencie ich powstania. Rolnicy, działając w dobrej wierze, nie mieli świadomości, że zmiany prawa w przyszłości mogą narazić ich na bardzo dotkliwe konsekwencje finansowe.
W piśmie skierowanym do Ministra Infrastruktury czytamy również, że obecne regulacje Prawa wodnego prowadzą do sytuacji, w której rolnicy są karani za korzystanie z wody pochodzącej z własnych, istniejących ujęć, niejednokrotnie niezbędnych do zapewnienia podstawowych potrzeb bytowych rodzin rolniczych oraz utrzymania produkcji zwierzęcej. Kary w wysokości do 60 tys. zł są rażąco niewspółmierne i stanowią poważne zagrożenie dla stabilności ekonomicznej gospodarstw.
Wprowadzenie abolicji dla już istniejących studni pozwoliłoby uporządkować stan prawny oraz wyeliminować konflikty pomiędzy rolnikami a organami administracji. Jednocześnie zwiększenie limitu zużycia wody na cele zwykłe do 15 m3 na dobę lepiej odzwierciedla realne potrzeby współczesnych gospodarstw rolnych, zwłaszcza w warunkach zmian klimatycznych i coraz częstszych okresów suszy.
- Tagi:
- woda
- studnia
- :zużycie wody:
