"Zimowa pierzynka" dla azalii. Trik ogrodników, by przetrwała najcięższe mrozy

Źródło: Adobe Stock

Bujnie kwitnące krzewy azalii cieszą oko wiosną i wczesnym latem. Ta piękna roślina jest jednak dość wymagająca m.in. ze względu na płytki system korzeniowy. W końcówce jesieni nie można zapomnieć o kilku kluczowych zabiegach. 

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Czego wymaga azalia na przełomie jesieni i zimy? 

Azalie, należące do szerokiej rodziny rododendronów, to zazwyczaj niskie, intensywnie kwitnące krzewy. Część z nich posiada zimozielone liście, ale większość odmian zrzuca je na zimę (w przeciwieństwie do różaneczników). Metody ochrony azalii zimą są przedmiotem szerokiej dyskusji.  

Czytaj też: Przygotuj w ten sposób lawendę do zimy. W przyszłym sezonie pięknie zakwitnie

Kluczem do dobrostanu rośliny jest wyważenie jej potrzeb i obserwacji warunków. Wyzwanie polega na tym, by chroniąc azalię zimą ani jej nie zaniedbać, ani nie zaszkodzić “nadgorliwością”. Azaliom równie mocno szkodzi zimowy wiatr, jak np. przegrzanie krzewu na skutek zbyt szczelnej lub zbyt późno zdjętej osłony.  

Aby roślina przetrwała zimę, niezbędne jest wykonanie trzech, kluczowych zabiegów: 

• obfitego, jesiennego podlewania, 
• solidnego ściółkowania w celu ochrony bryły korzeniowej, 
• osłony krzewów młodych i tych o niskiej odporności na chłodne wiatry. 

Czytaj też:
Nie zrób tego błędu przy różaneczniku zimą, bo nie zakwitnie 

Kiedy i jak podlewać azalie przed zimą?   

Późną jesienią i zimą azalie będą wymagać podobnego systemu nawadniania jak rododendrony. Przez cały sezon jesienny krzew powinien być systematycznie podlewany. Dodatkowe nawodnienie jest też zalecane zimą, w zależności od pogody. Jeżeli zima jest stosunkowo łagodna, a jednocześnie śnieżna, azalia nie powinna wymagać dodatkowego podlewania. Nawadnianie przyda się za to przy zimach wietrznych i w dłuższych okresach odwilży, gdy podłoże pod krzewem zaczyna przesychać. 

Ściółkowanie azalii: Niezbędna, zimowa “pierzynka”  

Azaliom i różanecznikom dokucza ten sam problem: płytki, wrażliwy system korzeniowy. Zimą niezwykle podatny na przemarzanie. Do tego dochodzi ryzyko suszy fizjologicznej, szczególnie istotne dla azalii, które nie zrzucają liści na zimę. W tym kontekście podstawowym zabezpieczeniem rośliny jest ściółkowanie.   

Ściółkę pod krzewy azalii kładzie się jesienią, o ile zabieg nie został wykonany wcześniej. Zabieg należy wykonać przed pierwszymi, silnymi mrozami. Podłoże pod krzewem trzeba oczyścić i usunąć m.in. zeschnięte liście, mogące zawierać zarodniki grzybów. Ściółkę stanowi zazwyczaj kilkucentymetrowa (3-5 cm lub więcej) warstwa kory sosnowej. Zamiast kory można zastosować m.in. igliwie lub suche liście. Pod warstwę kory można również podłożyć cienką warstwę kwaśnego torfu. Ważne, aby ściółka pokrywała cały obszar bryły korzeniowej.   

Ten zabieg podziała jak “pierzynka”, która ochroni delikatne korzenie przed przemarzaniem. Zapobiegnie też odparowywaniu wody z podłoża. 

Czytaj też:
Zimowe cięcie winorośli. W grudniu czy dopiero w styczniu? 

Te azalie należy chronić w pierwszej kolejności 

Jak przekonują doświadczeni ogrodnicy, zimą azaliom szkodzi nie tyle śnieg czy niska temperatura, ale mroźne przeciągi. Szczególnie narażone są krzewy rosnące w miejscach nieosłoniętych od wiatru: w alejkach czy np. na dużych, szerokich przestrzeniach. W tych wypadkach osłony zimowe są obowiązkowe. Dodatkowej ochrony będą także wymagać rośliny młode, z dużą ilością niezdrewniałych pędów.  

Zimowe osłony przydadzą się także azaliom, które nie gubią liści na zimę lub gubią je tylko częściowo. Do tej kategorii zalicza się m.in. popularne w Polsce azalie japońskie (Rhododendron japonicum). 

Czym, jak i kiedy okrywać azalie?  

Decyzja o stosowaniu osłon zależy od pogody i lokalnych warunków klimatycznych. Część ogrodników stosuje zasadę okrywania azalii dopiero wtedy, gdy temperatura spada poniżej -10 stopni Celsjusza. Odmiany bardziej odporne na mróz powinny sobie poradzić, o ile zostały jesienią dobrze zabezpieczone ściółką i solidnie podlane. 

Czytaj też: Ostatnia chwila na przedzimowy siew marchwi i kopru. Świeże warzywa będą już wiosną

Przyjmuje się, że azalie należy okryć bezpośrednio przed wystąpieniem pierwszych, silnych przymrozków. Osłon zdecydowanie nie należy zakładać zbyt wcześnie. Okrycie już założone można także zdejmować, jeśli prognozy pogody na to pozwalają. 

Krzewy azalii przykrywa się zazwyczaj białą agrowłókniną. Zalecane jest okrycie dokładne, ale niekoniecznie w pełni “szczelne”. Doświadczeni ogrodnicy polecają pozostawić odkrytą górną część krzewu (ewentualny opad śniegu nie zaszkodzi roślinie). Dolna część okrycia nie powinna być za to podwijana, ale ustawiona szeroko, aby pokrywać obszar bryły korzeniowej (materiał można dodatkowo obciążyć kamieniem lub ściółką). Inne opcje osłon to np. kaptury, parawany lub słomiane chochoły.