Teraz łatwiej dostać nawet 50 tys. zł. Duża zmiana dla rolników
Dopłaty do działalności gospodarczej na wsi otrzymać można przede wszystkim ze środków unijnych w ramach Lokalnych Grup Działania (LGD). Inne formy wsparcia wymagają posiadania statusu bezrobotnego. Ten ostatni mieszkańcy wsi mogą od 1 czerwca 2025 roku uzyskać łatwiej.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Lokalne Grupy Działania: Dopłaty z Unii Europejskiej do działalności gospodarczej na wsi
Mieszkańcy obszarów wiejskich i miejsko-wiejskich mogą ubiegać się o dopłaty do działalności gospodarczej przede wszystkim za pośrednictwem Lokalnych Grup Działania (LGD). Funkcjonują one zazwyczaj na obszarach wiejskich lub wiejsko-miejskich. Zrzeszają przedstawicieli sektora publicznego, prywatnego i pozarządowego oraz mieszkańców. Ich członkami mogą więc być m.in. przedstawiciele samorządów gmin, organizacji, stowarzyszeń, spółdzielni, placówek oświaty i kultury, a także zwykli mieszkańcy.
Lokalne Grupy Działania rejestrowane są w Krajowym Rejestrze Sądowym. Głównym celem LGD jest wspieranie rozwoju lokalnych społeczności poprzez opracowywanie i realizację Lokalnych Strategii Rozwoju, których realizacja odbywa się przez środki unijne, w tym m.in. dotacje na przedsiębiorczość. Lokalna Strategia Rozwoju musi jednak najpierw zostać zaakceptowana przez samorząd danego województwa. Dopiero wówczas można rozpocząć ubieganie się o unijne środki. LGD najczęściej występują o środki Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, rozdzielanego w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW).
Dopłaty do działalności gospodarczej na wsi: Jak ubiegać się o wsparcie z LGD?
Za pośrednictwem Lokalnych Grup Działania można ubiegać się o dopłaty do działalności gospodarczej na wsi. Oferują one wsparcie dla mieszkańców obszarów wiejskich i wiejsko-miejskich. Zasady otrzymania dotacji różnią się w zależności od konkretnego LDG oraz programu, w ramach którego przyznawane są dotacje.
W Polsce istnieje ok. 300 LDG. Ich wykaz znaleźć można m.in. na stronie internetowej Krajowej Sieci Obszarów Wiejskich Plus. Oto przykładowe Lokalne Grupy Działania w naszym kraju:
- Stowarzyszenie „WIR” – Wiejska Inicjatywa Rozwoju – województwo zachodniopomorskie;
- Lokalna Grupa Działania „Trakt Piastów” – województwo wielkopolskie;
- Pogórzańskie Stowarzyszenie Dunajec-Biała – województwo małopolskie;
- Zielone Mosty Narwi – województwo mazowieckie;
- Lokalna Grupa Działania „Warmiński Zakątek" – województwo warmińsko-mazurskie.
Aby uzyskać dopłaty do działalności gospodarczej na wsi z Lokalnej Grupy Działania, trzeba wziąć udział w organizowanym przez nią naborze wniosków na realizację konkretnych projektów, a dokładnie takich związanych z przedsiębiorczością. Nabory te są zgodne z Lokalną Strategią Rozwoju. Warto więc śledzić stronę internetową danej LGD, ponieważ można tam znaleźć informacje o aktualnych naborach. Zawarte są w nich najważniejsze zasady, takie jak termin składania wniosku, rodzaj finansowanych projektów oraz kwoty dotacji.
Czytaj też: Podatek za samozbiory? Rolnicy interweniują w ministerstwach
Po znalezieniu odpowiedniego naboru należy przygotować wymagany projekt, wypełnić wniosek o dotację i złożyć wszystkie wymagane dokumenty w określonym w naborze terminie. Jeśli wniosek uzyska akceptację LGD, nastąpi podpisanie umowy o dofinansowanie projektu, a następnie jego realizacja i rozliczenie.
Status bezrobotnego rolnika: Kto może go uzyskać?
Inne możliwości uzyskania dopłaty do działalności gospodarczej na wsi wiążą się z posiadaniem statusu osoby bezrobotnej. Istotne zmiany w przypadku uzyskiwania go przez rolników, ich małżonków i domowników nastąpiły od 1 czerwca 2025 roku. Do tego momentu o status ten mogły ubiegać się osoby posiadające nie więcej niż 2 ha przeliczeniowe. Jednak od 1 czerwca za sprawą Ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia zmieniły się dotychczasowe zasady aktywizacji zawodowej na wsi. Ma to pomóc w przeciwdziałaniu bezrobociu na terenach wiejskich.
Aktualnie rolnicy posiadający więcej niż 2 ha przeliczeniowe mogą zarejestrować się jako osoby bezrobotne, jeśli złożą odpowiednie oświadczenie o tym, że nie uzyskują zadowalających dochodów z działalności rolniczej i są gotowe do podjęcia pracy zarobkowej. W trakcie rejestracji w urzędzie pracy dodatkowo zobowiązane będą do przestawienia zaświadczenia o wysokości źródła stałego dochodu, którego wysokość nie może przekroczyć poziomu połowy przeciętnego wynagrodzenia.
Status bezrobotnego od 1 czerwca uzyskać mogą również małżonkowie i domownicy rolnika.
W związku ze zmianami wprowadzonymi przez Ustawę o rynku pracy i służbach zatrudnienia więcej osób mieszkających na wsi może uzyskać status bezrobotnego, a tym samym skorzystać m.in. z dopłat na rozpoczęcie działalności gospodarczej.
Jednak należy pamiętać o tym, że rolnik rejestrujący się jako osoba bezrobotna zmuszony jest opuścić system KRUS i zaczyna podlegać obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu w ZUS.
Dofinansowanie z urzędu pracy: Jak się o nie ubiegać?
Osoby mieszkające na wsi, posiadające status bezrobotnego i zarejestrowane w urzędzie pracy mogą ubiegać się o dofinansowanie z urzędu pracy, które określane jest jako środki na podjęcie działalności gospodarczej. Aby je otrzymać, dana osoba musi jednak spełnić jeszcze szereg warunków. Przede wszystkim nie mogła w przeszłości korzystać z bezzwrotnego dofinansowania na podjęcie działalności gospodarczej, a w ciągu ostatnich co najmniej 12 miesięcy nie mogła w ogóle prowadzić firmy. Ubiegając się o dofinansowanie, dana osoba musi także zobowiązać się do prowadzenia działalności gospodarczej przez okres minimum 12 miesięcy.
Wniosek o dotację należy złożyć w Powiatowym Urzędzie Pracy właściwym ze względu na miejsce zamieszkania. Do wniosku powinien zostać załączony odpowiedni biznesplan.
Kwota, jaką można otrzymać z urzędu pracy w ramach dopłaty do działalności gospodarczej na wsi, nie może być wyższa niż 6-krotność przeciętnego wynagrodzenia. Aktualnie więc nie może to być więcej niż nieco ponad 50 tys. zł.
Czytaj też: Wcześniejsza emerytura dla rolników? Mamy jasną odpowiedź KRUS
Dopłaty do działalności gospodarczej na wsi: Jak otrzymać dofinansowanie z PFRON?
Dotację do działalności gospodarczej na wsi można także uzyskać z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON). Aby otrzymać tego rodzaju wsparcie, należy być osobą niepełnosprawną zarejestrowaną jako osoba bezrobotna lub poszukująca pracy. To jednak nie wszystkie wymagania. Osoba ubiegająca się o dopłatę nie mogła w przeszłości korzystać w tym samym celu ze środków publicznych. Nie mogła również w ciągu ostatnich 12 miesięcy prowadzić działalności gospodarczej lub być członkiem spółdzielni socjalnej.
Wysokość dofinansowania z PFRON na rozpoczęcie działalności gospodarczej na wsi można otrzymać w wysokości:
- nie wyższej niż sześciokrotność przeciętnego wynagrodzenia – w przypadku zobowiązania do prowadzenia działalności gospodarczej przez okres co najmniej 12 miesięcy,
- od sześciokrotności do piętnastokrotności przeciętnego wynagrodzenia – gdy zobowiązanie do prowadzenia działalności gospodarczej wynosi co najmniej 24 miesiące.
Wniosek o dotację z PFRON należy złożyć do urzędu pracy właściwego ze względu na miejsce zamieszkania. Po jego pozytywnym rozpatrzeniu następuje podpisanie umowy, w której określone zostają zasady wydatkowania i rozliczania otrzymanego wsparcia finansowego.
Bardzo istotny jest fakt, że zarejestrowania działalności gospodarczej należy dokonać dopiero po przyznaniu dofinansowania. W przeciwnym wypadku wniosek pozostanie bez rozpatrzenia.
