Nieprawdopodobny finał walki rolnika z KOWR w sądzie. To początek lawiny pozwów?

Źródło: Adobe Stock

Po 2 latach od chwili złożenia pozwu - rolnikowi z Bykowic na Opolszczyźnie tamtejszy sąd przyznał rację.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Już nie 2, a 11 kwartałów do naliczania wysokości czynszu 

Gospodarz zaskarżył podwyżkę czynszu dzierżawnego za grunty z Zasobu Skarbu Państwa – informuje portal Nowiny Nyskie. Pan Przemysław od 2017 roku wydzierżawia z Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa 18 hektarów. Nagle w 2024 roku otrzymał fakturę wyższą o 10 tys. zł. Dlaczego tak się stało? Zmienił się sposób naliczania wysokości czynszu.

O ile wcześniej – przy ustalaniu ceny – brano pod uwagę 2 kwartały, o tyle później wprowadzono modyfikację, zgodnie z którą (również i obecnie) czynsz wylicza się na podstawie 11 kwartałów. Wprowadzenie w życie tej zmiany przypadło na okres, gdy ceny pszenicy mocno wzrosły. Stąd tak spore różnice w stawce czynszu.

KOWR będzie musiał zwrócić nadpłatę

Gospodarz, jak przekonuje na łamach Nowin Nyskich, nie rozumie, dlaczego nie otrzymał z KOWR informacji, że wprowadzona ma zostać zmiana naliczania czynszu. Dzierżawca stwierdził, że warunki finansowe nie mogą zostać zmienione bez formalnego aneksu do obowiązującej umowy.  Nie zostawił tej sprawy. Zaskarżył KOWR i wygrał. Sąd stwierdził, że jednostronne wprowadzenie nowej stawki czynszu, bez zmiany zapisów kontraktu, było bezskuteczne. Uznał dalej, że nadpłacona kwota powinna zostać zwrócona.

Czytaj też:
Będą zmiany w płatnościach bezpośrednich. Bruksela wprowadzi limity dopłat dla rolników

KOWR zastosuje się do decyzji sądu, ale tylko w tym konkretnym przypadku

Jak do tej sprawy odnosi się Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa? Mamy jego stanowisko .

- KOWR deklaruje poszanowanie zasady praworządności oraz mocy wiążącej orzeczeń sądowych. W związku z tym, w przypadku gdy w odniesieniu do konkretnej umowy dzierżawy zapadł prawomocny wyrok sądu, w którym utrzymany został sposób ustalania równowartości pieniężnej czynszu dzierżawnego wyrażonego w dt pszenicy obowiązujący przed dniem 1 stycznia 2024 r., KOWR stosuje się do treści takiego rozstrzygnięcia – podało nam Biuro Mediów i Komunikacji KOWR.

Zaznaczyło jednak, że, co do zasady, „od dnia 1 stycznia 2024 r. czynsz dzierżawny wyrażony w dt pszenicy podlega przeliczeniu według średniej krajowej ceny skupu pszenicy ustalonej za 11 kwartałów poprzedzających półrocze, w którym przypada termin płatności czynszu, niezależnie od daty zawarcia umowy dzierżawy, o ile brak jest prawomocnego orzeczenia sądu stanowiącego inaczej”.

To ustawodawca zmienił sposób naliczania opłaty

Ośrodek podkreślił, że od chwili wejścia w życie nowych przepisów, ustawodawca zmienił jednolity, normatywny sposób ustalania równowartości pieniężnej czynszu dzierżawnego, niezależny od treści indywidualnych postanowień umownych odnoszących się do metod przeliczeniowych obowiązujących przed tą datą.

W związku z tym, że nowe regulacje weszły w życie na mocy ustawy, KOWR nie uważał za zasadne wprowadzać aneksy do istniejących już umów o dzierżawę.

- W ocenie Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa art. 39a ust. 4 ugnrSP, zarówno w brzmieniu obowiązującym do końca 2023 r. jak i w brzmieniu obecnym, ma charakter bezwzględnie obowiązującej normy prawa powszechnego, co oznacza, że znajduje on zastosowanie bezpośrednio z mocy ustawy do wszystkich stosunków dzierżawy objętych zakresem jej obowiązywania - wyjaśnił nam KOWR.

Zmiana sposobu przeliczenia czynszu nie zmienia zatem, jak dalej wskazał KOWR, warunków umowy dzierżawy nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, tj. okresu obowiązywania umowy dzierżawy, przedmiotu dzierżawy oraz wysokości czynszu wyrażonej w dt pszenicy - dotyczy jedynie sposobu ustalenia jego ekwiwalentu pieniężnego.

W konsekwencji KOWR przyjmuje, że zmiana sposobu ustalania równowartości pieniężnej czynszu dzierżawnego nie wymaga aneksowania obowiązujących umów dzierżawy, gdyż nie dochodzi do zmiany treści stosunku zobowiązaniowego, lecz do ustawowej modyfikacji mechanizmu jego wykonywania - zaznaczył Ośrodek.

Kilkanaście postępowań sądowych

Sprawa rolnika z Opolskiego to nie jedyna, w której rolnicy poszli do sądu z KOWR w związku z podwyżką czynszu dzierżawnego - po zmianie sposobu obliczania opłaty.

- Aktualnie KOWR pozostaje stroną kilkunastu postępowań sądowych, których przedmiotem jest spór dotyczący sposobu ustalania czynszu dzierżawnego po wejściu w życie nowelizacji art. 39a ust. 4 ugnrSP. Do czasu prawomocnego zakończenia tych postępowań KOWR podtrzymuje stanowisko, że nowy sposób naliczania czynszu dzierżawnego ma zastosowanie do wszystkich umów dzierżawy, z wyjątkiem jednostkowych przypadków, w których sąd prawomocnie przesądził o dalszym obowiązywaniu zasad sprzed nowelizacji - podsumował KOWR.

Czytaj też:
Rolnicy żądają ziemi w mniejszych kawałkach. KOWR: a kto weźmie rozpadające się budynki?