Wysokie ceny energii stawiają rolników w dramatycznej sytuacji

Źródło: Executive Club

Podobnie jak w poprzednim roku – również i w tym – AgroFood Forum odbył się w siedzibie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Była to doskonała przestrzeń intensywnych debat o teraźniejszości oraz przyszłości polskiego i europejskiego sektora rolno-spożywczego.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Rolnicy mierzą się z presją cenową

Poruszone zostały takie tematy jak konkurencyjność polskiego sektora agrifood, kwestie finansowania i modernizacji produkcji rolnej oraz wyzwania integracyjne i surowcowe.

Obecny na spotkaniu minister rolnictwa Stefan Krajewski już na wstępie podkreślił, że branża agro mierzy się w ostatnich latach z bezprecedensowymi wyzwaniami, takimi jak wojna za wschodnią granicą, presja cenowa i załamanie łańcuchów dostaw. Nie ma gotowych, sprawdzonych rozwiązań, a sytuacja wciąż dynamicznie się zmienia. Celem nadrzędnym pozostaje jednak zapewnienie samowystarczalności polskiego i europejskiego rolnictwa, budowa przewag konkurencyjnych i pozyskanie nowych rynków zbytu.

Czytaj też:
Mocne słowa w ministerstwie: Polski rolnik jest upokarzany, dlatego że produkuje żywność

Rozwiązaniem biogaz?

Motywem przewijającym się przez całą konferencję były wysokie ceny energii, które wielu producentów stawiają w dramatycznej sytuacji. Zdaniem ministra Krajewskiego rozwiązaniem obu problemów jest większe zaangażowanie polskiego rolnictwa w wykorzystanie plonów na cale energetyczne, szczególnie w postaci biogazowni.

Czytaj też:
Na tym w przyszłości będą zarabiać rolnicy. "Potencjał na 8 mld rocznie"

Minister zwrócił uwagę na sukcesy, jakie odnosi obecnie polskie rolnictwo oraz na namacalne efekty pracy resortu, takie jak otwarcie dla polskiej żywności rynków azjatyckich i rosnące wolumen i wartość eksportu. Podkreślił także, że branża musi stale poruszać się do przodu. Produkcja nie może opierać się na taniej sile roboczej, lecz na nowoczesnych technologiach rolnictwa precyzyjnego i modeli 4.0 oraz 5.0.

Bezpieczeństwo żywnościowe kluczowe dla strategii obronnej kraju

Podczas panelu dyskusyjnego pt. „Przyszłość rynku rolno-spożywczego” Andrzej Gantner, wiceprezes zarządu, dyrektor generalny Polskiej Federacji Producentów Żywności Związku Pracodawców przypomniał zebranym, że branża rolno-spożywcza to obecnie największy sektor produkcyjny oraz największa gałąź polskiego eksportu, z ogromnym wpływem na całokształt krajowej gospodarki. Bezpieczeństwo żywnościowe stanowi więc kluczowy element strategii obronnej Polski.

Uczestnicy debaty w swoich wypowiedziach starali się zdiagnozować aktualny stan i wyzwania stojące przed branżą z ich perspektywy, a następnie pokusić się o przedstawienie możliwych scenariuszy na przyszłość. Jako największą bolączkę polskiego rolnictwa większość dyskutantów wskazywała niedofinansowanie i niską opłacalność produkcji. Średnia marża przedsiębiorstwa rolno-spożywczego w Polsce to ok. 2-3%. Tymczasem w przypadku sklepów wielkopowierzchniowych sprzedających ich towar jest to od 10 do nawet 30%. Duże sieci handlowe kreują także trendy konsumenckie, które niekoniecznie sprzyjają produkcji rolnej. Na przykład polityka redukowania wykazywanego śladu węglowego za wszelką cenę bardzo mocno zmienia strukturę polskiego rolnictwa – bardziej emisyjna od produkcji roślinnej hodowla zwierząt staje się coraz mniej opłacalna.

Ogromny potencjał dla rozwoju sektora rolno - spożywczego

Prelegenci podkreślali, że w obliczu rosnących cen energii, zdestabilizowanych łańcuchów dostaw i rosnących kosztów pracy polska i europejska produkcja rolno-spożywcza staje się po prostu za droga, a jej konkurencyjność spada. Tymczasem potencjał wytwórczy krajowego rolnictwa jest ogromny, ale nie będzie mógł być wykorzystany bez nowych rynków zbytu. Jednym z proponowanych rozwiązań jest większy nacisk na eksport żywności w pełni przetworzonej, pod własnymi markami, a nie jedynie surowca.

Jakość gleb coraz gorsza

W trakcie dyskusji na temat „Nowa era produkcji rolnej” uczestnicy rozmowy podkreślili, że „od gleby wszystko się zaczyna”. Tymczasem kondycja polskich gleb systematycznie się pogarsza, a poziom składników odżywczych spada. W sytuacji rosnących cen nawozów, na które wpływ mają czynniki geopolityczne, energetyczne i logistyczne, kluczowe staje się racjonalne gospodarowanie zasobami.

Czytaj też:
Jeszcze 20 lat temu rolnicy zużywali o 36 kg/ha mniej nawozów

Wszyscy potrzebują stabilności regulacyjnej

Kulminacyjnym momentem konferencji AgroFood Forum był „Okrągły stół branży rolno spożywczej”. Celem tego panelu było zderzenie perspektyw producentów, przetwórców, przedstawicieli administracji oraz rynku finansowego.

Rozmowę zdominował temat stabilności regulacyjnej i przewidywalności otoczenia prawnego. Uczestnicy zgodnie wskazywali, że branża rolno-spożywcza funkcjonuje dziś w warunkach wysokiej zmienności – zarówno pod względem legislacyjnym, jak i rynkowym. Częste zmiany przepisów, niejednoznaczne interpretacje oraz nakładanie się regulacji krajowych i unijnych utrudniają planowanie inwestycji w długim horyzoncie. Przedstawiciele sektora podkreślali, że bez stabilnych ram prawnych trudno mówić o budowaniu trwałej konkurencyjności.

Istotnym wątkiem była również kwestia równowagi w łańcuchu dostaw. Paneliści zwracali uwagę na asymetrię sił negocjacyjnych pomiędzy poszczególnymi ogniwami rynku – od producentów surowców, przez przetwórców, po sieci handlowe. Wskazywano, że przyszłość sektora zależy od większej transparentności relacji handlowych oraz wypracowania mechanizmów, które pozwolą na bardziej sprawiedliwy podział wartości dodanej.

Wydarzenie zorganizowane zostało przez Executive Club przy współpracy Stowarzyszenia AgroBiznesKlub.

Even odbył się pod patronatem:

Even odbył się pod patronatem