Twój ogród to dla nich luksusowy hotel. Działaj, zanim zniszczą korzenie drzew

Źródło: Adobe Stock

Gryzonie występujące w Polsce, które mogą wyrządzić największe szkody w uprawach, to:  

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Za gryzonie, które mogą wyrządzić największe szkody bezpośrednio w uprawach, uznaje się norniki i karczowniki ziemnowodne. 

Czytaj też:
„Gang w kominiarkach obrał za cel nasz kombajn. Wiedzieli, jaki sprzęt zabrać"

Działania profilaktyczne. Co warto zrobić jesienią, żeby zimą gryzonie nie narobiły szkód? 

Ochrona sadu czy ogrodu przed działalnością gryzoni powinna w pierwszej kolejności skupić się na profilaktyce. Przed nastaniem zimy trzeba przede wszystkim zadbać o utrzymanie porządku. Chodzi o to, by gryzonie miały jak najmniej potencjalnych kryjówek i pokarmu. Dlatego należy: 

• usunąć chwasty oraz resztki roślin i owoców;
• przyciąć niskie trawy wokół drzew i krzewów – wysoka roślinność ułatwia gryzoniom poruszanie się i ukrywanie;
• ograniczyć gęste nasadzenia w pobliżu pni drzew – czysta przestrzeń wokół nich utrudni dostęp do kory i korzeni;
• nie zwlekać zbyt długo z wykopaniem warzyw korzeniowych (zwłaszcza marchewki i buraczków czerwonych) przed zimą;
• zainstalowanie tyczek spoczynkowych dla ptaków drapieżnych, które są naturalnymi wrogami gryzoni (tyczki to drewniane konstrukcje w kształcie litery T, o wysokości ok. 4 m; powinny być stabilne, najlepiej ustawione w pozycji wschód-zachód);
• można pokusić się również o zainstalowanie budek lęgowych dla tych ptaków; warto pamiętać, że gryzoniami żywią się również bociany;
• za element profilaktyki uznaje się również rezygnację ze stosowania ściółki przed zimą (warto to przemyśleć, zwłaszcza jeśli mamy negatywne doświadczenia z gryzoniami w ogrodzie z poprzednich sezonów). 

Czytaj też: Pokrywają pień jak kożuch i dławią drzewo. Najlepszy moment na ich usunięcie

Zabezpieczenie drzew i krzewów przed gryzoniami 

Elementem działań profilaktycznych w walce z gryzoniami w sadzie czy ogrodzie może być też zabezpieczenie drzew i krzewów przed pogryzieniem. Dotyczy to zwłaszcza młodych drzewek. W sklepach ogrodniczych można kupić specjalne osłonki, które zakład się na pień. Ich celem jest zarówno ochrona przed gryzoniami, jak i innymi zwierzętami, zwłaszcza sarnami czy zającami. Osłonki chronią również drzewka przed niskimi temperaturami.  

Funkcję ochronną mogą pełnić również specjalne farby do bielenia pni – służą one tym samym celom, co osłonki. Wypróbować można również gęste i elastyczne siatki, które docelowo mają chronić drzewka przed ogryzaniem przez sarny i zające. Trzeba mieć jednak na uwadze, że mogą one nie powstrzymać gryzoni (które mogą dostać się do kory między oczkami). Zawsze jest jednak szansa, że siatka zmniejszy skalę zniszczeń. 

Czytaj też:
Zimowy sen anturium to mit? Pamiętaj o tym na przełomie listopada i grudnia

Zastosowanie siatek antygryzoniowych 

Siatki antygryzoniowe wykonane z metalu są stosowanie m.in. w budownictwie do zabezpieczenia budynków przed dostępem myszy i innych gryzoni. Niektórzy używają ich również do zabezpieczenia ogrodów, wykorzystując siatkę do ogrodzenia działki i robiąc to w taki sposób, by siatka była wkopana w ziemię (do głębokości ok. pół metra). W ten sposób tworzy się podziemną barierę zarówno dla gryzoni, jak i dla kretów. Z przyczyn oczywistych (koszty, ilość pracy itd.) rozwiązanie to można stosować tylko w niektórych sytuacjach. Siatki antygryzoniowe można również stosować sezonowo, przed zimą do zabezpieczania piwnic, przechowalni, altanek na działkach, otworów wentylacyjnych itp. 

Po czym poznać, że w sadzie lub ogrodzie pojawiły się gryzonie? 

Profilaktyka to jedno. Dodatkowo jednak jesienią trzeba sprawdzić ogród czy sad pod kątem obecności gryzoni. Chodzi np. o:

• zwrócenie uwagi, czy warzywa wykopywane przed zimą nie są pogryzione;
• przyjrzenie się, czy w okolicach miejsc takich jak miedze itp. nie ma gniazd gryzoni;
• znakiem obecności gryzoni mogą być dziury w ziemi; 
• czasem da się też zauważyć, że w niektórych miejscach ogrodu czy sadu ziemia pod stopami jest bardziej miękka – może to świadczyć o obecności gryzoni drążących tunele (np. norników); ślady podziemnych tuneli widać też czasem na powierzchni gleby. 

Czytaj też: Oto ceny choinek w listopadzie. Tu już kupisz świąteczne drzewko prosto z lasu

Usuwanie gryzoni z sadu i ogrodu 

Metody walki z gryzoniami warto dopasować do skali problemu i wielkości upraw, które chcemy chronić. Do dyspozycji mamy metody mniej lub bardziej radykalne, w tym: 

• elektroniczne odstraszacze ultradźwiękowe, które skutecznie zniechęcają gryzonie do przebywania w danym miejscu;
• odstraszanie gryzoni poprzez umieszczanie w miejscach ich występowania naturalnych odstraszaczy – czyli olejków eterycznych (np. eukaliptusowy czy lawendowy), kulek kamforowych lub innych preparatów zapachowych dostępnych w sklepach ogrodniczych, roślin wydzielających nielubiane przez gryzonie zapachy (np. mięta, wrotycz, bazylia, czarny bez) ;
• zastosowanie tradycyjnych pułapek lub pułapek żywołownych;
• mechaniczne niszczenie gniazd;
• zalewanie tuneli wodą;
• stosowanie preparatów gazowych (gaz wpuszcza się do nor);
• stosowanie trutek.