Akacjowy, lipowy czy wielokwiatowy? Jaki miód najchętniej kupują Polacy?

Źródło: Canva

Według danych sprzedażowych polscy konsumenci najchętniej wybierają miód wielokwiatowy, jednak dużą popularnością cieszą się również miody odmianowe. Które z nich są najpopularniejsze, jak i gdzie powstają i ile ich zjadamy?

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Polska Izba Miodu przedstawia kilka ciekawostek na temat różnych gatunków tego pszczelego produktu.

Skąd pszczoła wie, że ma zbierać nektar tylko jednej rośliny?

Jedną z kwestii najbardziej nurtujących przeciętnego zjadacza miodu jest sposób, w jaki powstają miody odmianowe. Jak to się dzieje, że pszczoły zbierają nektar tylko z jednego gatunku roślin? I skąd pszczelarz wie, jaki miód wyprodukowały pszczoły?

Miody odmianowe powstają najczęściej w pasiekach zlokalizowanych przy dużych skupiskach określonych drzew czy kwiatów, co w naturalny sposób sprawia, że pszczoły zbierają nektar głównie z jednego konkretnego gatunku rośliny.

Dodatkowo ważna jest pora kwitnienia kwiatów – zwykle na przełomie maja i czerwca produkowany jest miód akacjowy, na przełomie czerwca i lipca – miód lipowy, zaś miód wrzosowy pszczoły będą mogły wyprodukować dopiero jesienią – choć w tym roku, ze względu na anomalie pogodowe wczesną wiosną – rytm ten ulegnie najprawdopodobniej zakłóceniu.

Nie każdy też wie, że pszczoły miodne charakteryzują się „wiernością kwiatową”. Oznacza to, że rodziny z konkretnych uli specjalizują się w zbieraniu nektaru z jednego gatunku roślin. 

Dzięki temu pracują szybciej i sprawniej. Jeśli więc pasieka stoi w pobliżu pól rzepaku, owady nauczą się zbierać nektar z kwiatów, których mają pod dostatkiem i pozostaną temu wierne aż do przekwitnięcia roślin. Doświadczony pszczelarz jest w stanie rozpoznać rodzaj miodu po jego kolorze, zapachu i smaku - i w ten sposób go sklasyfikować.

- Co ważne, miód wprowadzony do obrotu  przez polskie firmy i dostępny w sklepach przechodzi dokładne i bardzo zaawansowane technologicznie badania, zarówno jakości, jak i składu. W ten sposób sprawdza się, czy miód jest wolny od pozostałości antybiotyków lub pestycydów, a dodatkowo precyzyjnie określa się rodzaj pyłków roślin, z jakich powstał. Dzięki temu konsumenci wybierający miód ze sklepowych półek są pewni, że kupują produkt zgodny z informacją na opakowaniu. To o tyle ważne, że obecnie miód odmianowy produkowany tylko z jednej rośliny, jak na przykład lipowy czy akacjowy, jest w Polsce coraz rzadziej spotykany – wyjaśnia Przemysław Rujna z Polskiej Izby Miodu.

Jakie miody odmianowe najchętniej kupujemy?

Badanie zrealizowane w marcu 2024 r. przez SW Research pokazało, że aż 80% respondentów przy sklepowej półce sprawdza rodzaj miodu i jest to dla nich najważniejsza kwestia podczas dokonywania zakupu. Według danych Polskiej Izby Miodu najbardziej preferowany, to miód wielokwiatowy, który wskazuje ponad 40% klientów. Kolejne miejsca pod względem popularności zajmują odpowiednio: lipowy 11%, spadziowy 8%, gryczany 8% i akacjowy 7%.

- Pewną ciekawostką jest miód lipowy, znany z intensywnego i przyjemnego zapachu.Odgrywa on znaczącą rolę w przemyśle miodowym Unii Europejskiej, stanowiąc kluczowy produkt eksportowy dla wielu krajów Europy Wschodniej, w tym Polski. Jego popularność wynika nie tylko z unikalnych właściwości, ale także z wyjątkowego smaku, który doceniają wielbiciele miodu na całym kontynencie. Dzięki tym cechom miód lipowy jest często wykorzystywany w europejskiej gastronomii, dodając unikalnego akcentu do wielu deserów i potraw – mówi Przemysław Rujna.

Gdzie produkowany jest miód odmianowy?

Zarówno produkcja, jak i spożycie miodu mają w Polsce charakter regionalny. Przykładowo, południowa część kraju specjalizuje się w wytwarzaniu odmiany spadziowej. Niewiele osób wie, że ten miód jako jedyny nie powstaje z nektaru. Pszczoły produkują go ze słodkiej spadzi, która osadza się na igłach i liściach niektórych gatunków drzew.

Z kolei na północy kraju najczęściej wybierany i wytwarzany jest miód wielokwiatowy oraz charakteryzujący się białą barwą i kremową konsystencją miód rzepakowy. We wschodniej części Polski triumfy święci natomiast ciemny miód gryczany o wyrazistym smaku i zdecydowanym aromacie, który szczególnie docenią koneserzy miodu.

Zachodnia część kraju specjalizuje się w produkcji miodu z nektaru kwiatów lipy i akacji. Ta ostatnia odmiana polecana jest szczególnie osobom lubiącym konsystencje lejące, bo najdłużej pozostaje płynna. Miód akacjowy ma delikatnie kwiatowy smak i jasnozielony kolor.

- Miody odmianowe powstające z przewagi nektaru głównie jednej rośliny są bardzo popularne wśród polskich konsumentów, jednak ich pozyskiwanie w naszym kraju stanowi coraz większe wyzwanie. Powodem jest między innymi zmieniający się klimat oraz zbyt rygorystyczne przepisy kwalifikujące, odmienne od większości krajów UE. Dlatego ciekawą alternatywą są miody pochodzące z różnych regionów świata: wysokiej jakości miody lipowe powstają w Rumunii, a akacjowe – na przykład w Chinach, skąd są szeroko eksportowane. Ich koneserami są w szczególności Japończycy – wyjaśnia Przemysław Rujna.

Ile miodu zjadamy?

Według danych Polskiej Izby Miodu Polacy spożywają około 1 kg miodu na osobę rocznie. To niewiele -średnia dla krajów Europy Zachodniej wynosi 1,7 kg. Dla porównania Włosi czy Niemcy jedzą około 2 kg rocznie, a Grecy aż 5 kg. To pokazuje, że mamy jeszcze sporo potencjału do wykorzystania, jeśli chodzi o budowanie popytu.

W bardziej egzotycznych zakątkach świata spożycie miodu jest zróżnicowane, ale ponieważ te kraje są dużo bardziej zaludnione wiec nawet przy stosunkowo niskim spożyciu - zapotrzebowanie na surowiec jest ogromne. Przykładowo Japończycy jedzą 1 kg rocznie- co daje zapotrzebowanie roczne na miód na poziomie 126 tys. ton (co ciekawe – niemal w całości pochodzący z importu, ze względu na brak krajowych pożytków), a w Chinach, gdzie gospodarka pasieczna ma bardzo długą historię i bogate tradycje, spożycie własne oscyluje w granicach 80 tys. ton w ciągu roku.

CZYTAJ TAKŻE: Dziś Światowy Dzień Pszczół. Jak je chronić?