Co z wynagrodzeniem za służebność drogi? Czy trzeba za nią płacić?
Właściciel powinien mieć taki dostęp do drogi publicznej, który pozwoli mu na korzystanie z całej jego nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem. Czasami w tym celu konieczne jest przeprowadzenie drogi na gruntach sąsiednich, które są nie tylko tymi gruntami, które stykają się z nieruchomością, lecz także umiejscowionymi tak, że musi przez nie przebiegać dojazd. Co w sytuacji, gdy właściciel nieruchomości zażąda od sąsiadów drogi koniecznej? Czy musi zostać ustalone wynagrodzenie?
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Droga konieczna. Kiedy można jej żądać?
Przepisy Kodeksu cywilnego wskazują, że jeżeli nieruchomość nie ma odpowiedniego dostępu do drogi publicznej lub do należących do tej nieruchomości budynków gospodarskich, to właściciel może żądać o właścicieli gruntów sąsiednich ustanowienia za wynagrodzeniem potrzebnej służebności drogowej, czyli drogi koniecznej.
Czytaj też: Co rolnik może wybudować na gruntach rolnych? Wiele niejasności w przepisach
Przeprowadzenie takiej drogi następuje z uwzględnieniem potrzeb nieruchomości, która nie ma dostępu do drogi publicznej i z najmniejszym obciążeniem gruntów, przez które będzie ona prowadziła.
Według Kodeksu cywilnego, jeśli potrzeba ustanowienia drogi jest następstwem sprzedaży gruntu lub innej czynności prawnej, a między zainteresowanymi stronami nie dojdzie do porozumienia, to sąd zarządza – o ile jest to możliwe – przeprowadzenie drogi przez grunty, które były przedmiotem tej czynności prawnej. Co istotne, przeprowadzenie drogi koniecznej powinno również uwzględniać interes społeczno-gospodarczy.
Ustanowienie służebności drogi koniecznej nastąpić może w drodze umowy, porozumienia stron czy też orzeczenia.
Wynagrodzenie za ustanowienie służebności drogi
Wynagrodzenie za ustanowienie służebności drogi koniecznej przysługuje właścicielowi nieruchomości obciążonej, nawet jeśli nie ponosi on z tego tytułu żadnej szkody. W przypadku wystąpienia szkody – konieczne jest wskazanie przez niego jej wysokości.
Jak informuje serwis Lex, wynagrodzenie to może mieć charakter świadczeń okresowych, ale nie może obejmować okresu sprzed ustanowienia służebności.
W przypadku gdy ustanowienie służebności drogi wynika z następstwa podziału nieruchomości dotychczas stanowiącej współwłasność nieruchomości obciążonej i władnącej, nie jest to podstawa do obniżenia wynagrodzenia za tę służebność.
Wysokość wynagrodzenia strony ustalają dowolnie, ale nie może to być kwota sprzeczna z zasadami współżycia społecznego oraz z naturą zobowiązania do zapłaty wynagrodzenia za ustanowienie drogi.
Może się też zdarzyć, że obszar nieruchomości obciążonej jest niewielki, a konfiguracja nieruchomości sprzyjająca, by sąd – tylko w uzasadnionych przypadkach – zamiast wynagrodzenia w formie pieniężnej ustanowił służebność gruntową na nieruchomości wnioskodawcy, która polegać ma na korzystaniu z przygranicznego pasa gruntu tej nieruchomości na rzecz właściciela nieruchomości obciążonej drogą konieczną, jednak tylko jeżeli odpowiada to interesowi społeczno-gospodarczemu.
Czytaj też: Emerytura plus 350 zł co miesiąc? Musisz spełnić warunki i złożyć wniosek do KRUS
