Podatek rolny 2026. W tych gminach rolnicy zapłacą o wiele mniej od innych
Podatek rolny w Polsce to temat rzeka. Choć przepisy wydają się jednolite, to trzeba pamiętać, że ostateczna kwota zależy zawsze od... kodu pocztowego. A konkretniej od decyzji danej gminy - samorządy mogą bowiem, ale nie muszą, obniżać bazowe stawki GUS, które są zawsze podstawą wyliczeń.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Podatek rolny 2026. Ile wynoszą kwoty bazowe?
Przypomnijmy: jak pisaliśmy już wcześniej, zgodnie z komunikatem GUS z ubiegłego roku, tegoroczne stawki podatku rolnego będą znacząco obniżone - w porównaniu do wcześniejszych.
Średnia cena skupu żyta za okres 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy 2026 wyniosła bowiem 66,42 zł za 1 dt. To przepaść w porównaniu z rokiem ubiegłym - wówczas było to bowiem aż 86,34 zł za 1 dt.
W praktyce oznacza to, że standardowa stawka podatku (dla gruntów gospodarstw rolnych) wynosi w 2026 roku 166,05 zł za 1 ha przeliczeniowy (dla pozostałych gruntów rolnych stawka ta wynosi 332,10 zł za 1 ha).
Mówimy tu więc o spadku o blisko 23 proc. - rok do roku. Pisząc jeszcze prościej - w przeliczeniu na konkretne pieniądze, na każdym hektarze przeliczeniowym rolnik zapłaci mniej o niemal 50 złotych. W skali np. 50-hektarowego gospodarstwa to już z pewnością zauważalna kwota w rolniczym budżecie.
Podatek rolny 2026. Sporo gmin bez obniżek
Warto jednak przypomnieć, że choć rok 2026 przynosi obniżkę bazową, to o ostatecznej kwocie, jaką zapłacą rolnicy - decydują zawsze i tak poszczególne samorządy. To właśnie uchwały rad gmin wskazują - czy wspomniana wyżej kwota bazowa pozostanie, czy może zostanie obniżona.
Postanowiliśmy sprawdzić więc, jak kształtuje się "podatkowa mapa Polski". Nie sposób oczywiście sprawdzić i opisać sytuację we wszystkich gminach w Polsce, których jest ponad 2,4 tysiąca, jednak udało nam się znaleźć ciekawe przykłady z różnych województw.
Warto od razu zaznaczyć, że sporo gmin nie zdecydowało się na obniżki, względem stawki GUS - utrzymując kwoty bazowe (trzeba też pamiętać, że jeśli dany samorząd nie ma nowej uchwały na rok 2026 - wówczas z automatu obowiązuje stawka bazowa).
Przede wszystkim jest tak w wielu miastach - stawki "gusowskie" utrzymał m.in. Wrocław (dolnośląskie) Biała Podlaska (lubelskie) czy Grudziądz (kujawsko-pomorskie), ale taka sytuacja miała miejsce także w gminach miejsko-wiejskich jak np. Libąż (małopolskie), Pleszew (wielkopolskie) ale również w gminach wiejskich jak np. Przeciszów (małopolskie).
Niemal każdy rolnik otrzyma ten zwrot. Rząd na ostatniej prostej zmniejszył jednak stawkę
Podatek rolny 2026. W tych gminach są spore obniżki
Co z kolei z tymi, którzy obniżali kwoty? Gdzie rolnicy mogą płacić jedne z najmniejszych stawek w tym roku?
Uwagę zwraca m.in. gmina Nowa Słupia (świętokrzyskie). Tamtejsi radni obniżyli cenę skupu żyta do 44 zł za 1 dt, co daje stawkę podatku na poziomie 110 zł/ha przeliczeniowego - czyli aż kilkadziesiat złotych mniej od kwoty bazowej.
Sporą obniżkę zastosowano także np. w gminie Rudna (dolnośląskie), gdzie rolnicy zapłacą ok. 112,50 zł/ha, (45 zł za 1 dt) czy w gminie Kłoczew (lubelskie), gdzie kwota wyniesie ok. 115 zł/ha (46 zł za 1 dt)
Wiele gmin w Polsce zdecydowało się także na swoisty "złoty środek" - czyli z jednej strony stawki są znacznie niższe niż maksymalne, ale zapewniają jednak jakieś wpływy do budżetu.
Przykłady to m.in.: gmina Sitno (lubelskie): 125 zł/ha (50 zł za 1 dt); gmina Mniszków (łódzkie): 140 zł/ha (56 zł za 1dt) czy gmina Garwolin (mazowieckie): 140,08 zł/ha (56,32 za 1dt).
Podatek rolny 2026. Dwie strony medalu. Radość rolnika, ból skarbnika
Patrząc na te dane nie wolno jednak zapominać o szerszym kontekście.
O ile obniżka stawek to doskonała wiadomość dla producentów rolnych - zwłaszcza w dobie niepewności rynkowej i rosnących kosztów pracy, o tyle istnieje też druga strona medalu - czyli napięte budżety gminne.
Mówiąc wprost: dla wielu z nich obniżenie bazowej stawki oznacza obniżone wpływy do gminnej kasy. Tymczasem, co też warto powiedzieć, samorządy nie otrzymują z tego tytułu żadnej rekompensaty od państwa. Stąd każda decyzja o obniżeniu podatku musi być starannie wyważona, aby nie zachwiać lokalnymi finansami.
Podatek rolny. Stawki od 2022 do 2026
Przypomnijmy: tak kształtowały się średnie ceny skupu żyta z ostatnich lat w Polsce:
- Na rok podatkowy 2026 (komunikat z 17 października 2025): 66,42 zł za 1 dt
- Na rok podatkowy 2025 (komunikat z 18 października 2024): 86,34 zł za 1 dt
- Na rok podatkowy 2024 (komunikat z 19 października 2023): 89,63 zł za 1 dt
- Na rok podatkowy 2023 (komunikat z 20 października 2022): około 61,48 zł za 1 dt
- Na rok podatkowy 2022 (komunikat z 19 października 2021): 58,55 zł za 1 dt
Podatek rolny 2026. Terminy
Na koniec warto pamiętać, że - niezależnie od tego, czy dana gmina przyjęła stawkę 110 zł czy 166 zł za hektar - to terminy płatności pozostają "święte" i niezmienne w całej Polsce.
Podatek rolny należy płacić w czterech ratach:
- do 15 marca,
- do 15 maja,
- do 15 września,
- do 15 listopada
Ważna uwaga: Jeśli łączna kwota podatku nie przekracza 100 zł, nie dzielimy jej na raty - całość płacimy jednorazowo do 15 marca.
