Czy gospodarstwa rolne w 2026 roku czeka zaciskanie pasa? Ekonomista podał dane

Prawo i finanse - Ekonomika Dec. 8, 2025, 12:43 p.m. Aktualizacja: Dec. 8, 2025, 12:59 p.m.

W październiku rolnicy otrzymywali za zboże takie stawki, jak 18 lat temu. W tym samym czasie, jak informuje Arkadiusz Zalewski z IERIGŻ, koszty produkcji wzrosły o 140%. Ma to niebagatelny wpływ na koniunkturę

Analizy wykonywane przez ekonomistów sektora rolnego nie wróżą niczego dobrego. Ceny płodów rolnych spadają. Przy wysokich kosztach produkcji to może oznaczać jedno – pogorszenie koniunktury w polskim rolnictwie.

Spis treści:

Produkcja rolna jest coraz mniej opłacalna?

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Wzrost zadłużenia w gospodarstwach

Informowaliśmy już o wiadomościach przekazanych przez Instytut Rozwoju Gospodarczego Szkoły Głównej Handlowej. Z najnowszej analizy, którą zaprezentowała SGH w dokumencie „Koniunktura w Rolnictwie. IV kwartał 2025” wynika jasno - koniunktura w sektorze rolnym IV kwartale 2025 r. pogorszyła się. Sytuacja finansowa gospodarstw znacznie się pogorszyła. Odnotowano spadek przychodów, zmniejszenie się oszczędności i wzrost zadłużenia. Mocno obniżyły się także zakupy obrotowe środków produkcji.

Czytaj też:
Czarne chmury nad rolnictwem w Polsce. Co czeka rolników w 2026 roku?

W listopadzie najniższy wskaźnik koniunktury w rolnictwie

Dobrych wieści nie ma także Arkadiusz Zalewski, ekspert z Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej. W materiale, który w ostatnim czasie opublikował, pojawił się również niepokojące wniosek o aktualnej kondycji polskich gospodarstw.

- Coraz bardziej widoczne są oznaki pogorszenia koniunktury w polskim rolnictwie. Od początku 2025 r. obliczany comiesięcznie przez IERiGŻ PIB syntetyczny wskaźnik koniunktury w rolnictwie (SWKR) stopniowo się zmniejsza. W listopadzie zmalał on po raz kolejny w ujęciu miesięcznym i ukształtował się na poziomie najniższym w 2025 roku. Co więcej był on najniższy od czerwca 2024 roku – podał Arkadiusz Zalewski.

Wskazuje dalej, że podobne zmiany dotyczyły wyrównanego (przy pomocy średniej ruchomej 6-miesięcznej) wskaźnika nożyc cen. Wpływ na ten stan miały przede wszystkim zauważalne spadki cen większości podstawowych produktów rolnych w ostatnich miesiącach, które przyczyniły się do istotnego zmniejszenia wyrównanego wskaźnika cen skupu do poziomu najniższego od kwietnia 2024 roku.

- Jednocześnie zmiany cen środków produkcji były stosunkowo niewielkie – w listopadzie 2025 r. ruchomy wskaźnik cen środków produkcji wyniósł 99,9 punktu, a przez wiele wcześniejszych miesięcy wynosił dokładnie 100 punktów – dodaje Arkadiusz Zalewski.

Czytaj też:
Maszyny rolnicze coraz droższe? Ceny sprzętu rolniczego biją rekordy

Ceny zbóż jak 18 lat temu

Ekspert zauważa jednak, że ceny koszyka skupu produktów rolnych monitorowanych przez GUS i analizowanych przez IERiGŻ PIB w październiku 2025 r. pozostawały wprawdzie nadal wyższe niż rok wcześniej, jednak roczne tempo wzrostu cen od czerwca 2025 r. zauważalnie spowolniło.

Branżę mocno niepokoi fakt, na co wielokrotnie wskazywała, że ceny zbóż są obecnie na takiej wysokości, jak prawie 20 lat temu. Potwierdza to Zalewski.

- Należy ponadto zaakcentować, że ceny zbóż porównywalne lub nawet wyższe od tych z października 2025 r. (np. w przypadku pszenicy, jęczmienia, żyta i kukurydzy) były obserwowane na krajowym rynku już nawet w ostatnim kwartale 2007 r. r. a zatem 18 lat wcześniej – podaje ekspert z Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej.

Wzrosły jednak, i to drastycznie, ceny środków do produkcji rolniczej. Zalewski wskazuje na podwyżki rzędu 140%. Same nawozy podrożały 2,5-krotnie, a maszyny rolnicze ponad 3-krotnie.