Rolnicy bez rękojmi na maszyny? Domagają się rewolucji w prawie!
Uwagę na problem zwróciła Rada Powiatowa Podlaskiej Izby Rolniczej w Kolnie. Samorząd rolniczy skierował pismo w tej sprawie do Krajowej Rady Izb Rolniczych.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Aktualne prawo faworyzuje sprzedawców maszyn rolniczych
Samorząd rolniczy zwraca uwagę, że zgodnie z art. 556–576 Kodeksu cywilnego, sprzedawca odpowiada za wady rzeczy sprzedanej. Jednak art. 558 § 1 k.c. umożliwia ograniczenie lub wyłączenie rękojmi w transakcjach między przedsiębiorcami. Zdaniem samorządu rolniczego, w obrocie maszynami rolniczymi przepis ten jest powszechnie stosowany, co w praktyce eliminuje ochronę prawną dla rolników.
„Należy podkreślić, że rolnik nabywający maszyny i urządzenia rolnicze, mimo formalnego statusu przedsiębiorcy, nie posiada porównywalnej pozycji negocjacyjnej ani zaplecza prawnego jak profesjonalni sprzedawcy. W efekcie rękojmia, stanowiąca ustawowy mechanizm ochrony kupującego, traktowana jest przez sprzedawców jako świadczenie fakultatywne, a nie obowiązek ustawowy. Obecny stan prawny skutkuje licznymi sporami pomiędzy rolnikami a sprzedawcami, generuje koszty postępowań sądowych oraz utrudnia racjonalne planowanie i realizację inwestycji w gospodarstwach rolnych. Wadliwe maszyny, przy jednoczesnym wyłączeniu rękojmi, narażają gospodarstwa na poważne straty finansowe i organizacyjne” – pisze Grzegorz Leszczyński, prezes Podlaskiej Izby Rolniczej.
Konsekwencje braku ochrony: straty i spory w rolnictwie
Samorząd rolniczy dowodzi, że wadliwe maszyny bez rękojmi narażają rolników na poważne koszty – zarówno finansowe, jak i organizacyjne. Obecny stan prawny utrudnia planowanie inwestycji, generuje liczne konflikty i obciąża sądy. Podlaska Izba Rolnicza podkreśla, że brak regulacji hamuje stabilny rozwój gospodarstw rolnych.
Postulaty PIR: obowiązkowa rękojmia dla rolników
Izba wnosi o wprowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, które:
• Wykluczą możliwość ograniczania lub znoszenia rękojmi przy sprzedaży maszyn rolniczych do rolników,
• Potwierdzą obligatoryjny charakter uprawnień z art. 556–576 k.c.,
• Zapewnią ochronę porównywalną do konsumentów.
Takie zmiany zwiększą bezpieczeństwo obrotu, ograniczą spory sądowe i wspomogą racjonalny rozwój rolnictwa.
Edukacja rolników jako rozwiązanie doraźne
PIR zdaje sobie sprawę z długiego procesu legislacyjnego. Dlatego postuluje równoległe działania informacyjne i edukacyjne. Kluczowe jest uświadamianie różnic między rękojmią a gwarancją oraz konsekwencji umownych wyłączeń.
